Rezerwaty przyrody:

• Nazwa : Źródliska Ewy (1983 r.)
  • Lokalizacja: fragment kompleksu leśnego Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego (na wysokości Oliwy)
  • Wielkość: 12,04 ha
  • Główne walory przyrodnicze:
    Jest to rezerwat leśny. Celem jego utworzenia jest ochrona naturalnych zbiorowisk łęgowych i ziołoroślowo - szuwarowych.
• Nazwa : Ptasi Raj (1959 r.)
  • Lokalizacja: przy ujściu Wisły Śmiałej (po jej stronie prawobrzeżnej), na terenie Wyspy Sobieszewskiej. Aktualnie wchodzi on w granice Obszaru Chronionego Krajobrazu Wyspy Sobieszewskiej.
  • Wielkość: 198,07 ha.
  • Główne walory przyrodnicze:
    Jest to rezerwat faunistyczny. Celem utworzenia rezerwatu jest ochrona ostoi ptactwa wodnego i błotnego.
• Nazwa : Mewia Łacha (1991 r.)
  • Lokalizacja: obejmuje swym zasięgiem stożek ujściowy Przekopu Wisły po obu stronach rzeki. Na obszarze administracyjnym Gdańska znajduje się część lewobrzeżna rezerwatu, położona na terenie Wyspy Sobieszewskiej.
    W tej chwili znajduje się on w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu Wyspy Sobieszewskiej.
  • Wielkość: 18,91 ha.
  • Główne walory przyrodnicze:
    Jest to rezerwat faunistyczny (awifaunistyczny). Został on utworzony w celu ochrony kolonii lęgowych rybitw oraz miejsc bytowania ptaków siewkowatych, blaszkodziobych i rybitw w okresach ich wędrówek.

Park krajobrazowy:

• Nazwa : Trójmiejski Park Krajobrazowy (1979 r.)
  • Lokalizacja: krawędź wysoczyzny morenowej od strony płd - zach. obrzeży miasta Gdańska
  • Wielkość: 2.450 ha (w mieście Gdańsk)
  • Główne walory przyrodnicze:
    Przedmiotem ochrony jest specyficzna rzeźba terenu oraz szata roślinna.

Obszary chronionego krajobrazu:

• Nazwa : Obszar Chronionego Krajobrazu Wyspy Sobieszewskiej (1994 r.)
  • Lokalizacja: obejmuje fragment Mierzei Wiślanej na całej jej szerokości,
  • Wielkość: 1 228 ha
  • Główne walory przyrodnicze
    rezerwaty Ptasi Raj i Mewia Łacha.
• Nazwa : Otomiński Obszar Chronionego Krajobrazu (1994 r.)
  • Lokalizacja: obejmuje tereny położone częściowo na terenie miasta Gdańska, częściowo na obszarze gminy Kolbudy. W granicach administracyjnie należących do Gdańska znajduje się północno-zachodnia część tego obszaru.
  • Wielkość: 1.762 ha (w mieście Gdańsk)
  • Główne walory przyrodnicze
    Teren ten został wydzielony pod ochronę ze względu na zwarty kompleks leśny, który wraz z jeziorem Otomińskim jest miejscem intensywnej turystyki i rekreacji. Obejmuje on kompleks tzw. lasów smęgorzyńskich położonych pomiędzy terenami rolniczymi i zabudową osad (osiedli) Kiełpino Górne i Smęgorzyno (na północy) oraz Sulmin i Niestępowo (na południu).
• Nazwa : Obszar Chronionego Krajobrazu Żuław Gdańskich (1994 r.)
  • Lokalizacja: obejmuje całe Żuławy Gdańskie z wyjątkiem ich północno-zachodniego fragmentu zajętego przez tereny przemysłowo-składowe i zabudowę mieszkaniową Gdańska. Na terenie Gdańska znajdują się północne fragmenty tego obszaru
  • Wielkość: 1.051 ha (w mieście Gdańsk)
  • Główne walory przyrodnicze
    Podstawowym walorem krajobrazu jest silnie rozbudowana sieć hydrologiczna oraz unikatowe w Polsce powierzchnie budowane przez namuły Wisły. Chroni się tu charakterystyczny krajobraz kulturowy Żuław. Do cennych elementów przyrodniczych należą: względnie naturalne i półnaturalne zbiorowiska łąkowe i szuwarowe, które zachowały się lokalnie wzdłuż cieków, rowów melioracyjnych i w starorzeczach; wszelkiego rodzaju zakrzewienia i zadrzewienia śródpolne najczęściej ciągnące się wzdłuż rowów melioracyjnych i cieków; także zadrzewienia przyzagrodowe.

Pomniki przyrody - ilość z uwzględnieniem rodzaju

• Na terenie administracyjnym Gdańska występuje 150 pomników przyrody. Za pomniki przyrody uznano: 112 sztuk pojedynczych drzew, 26 grup drzew, 1 aleję i 9 głazów narzutowych, 2 pomniki powierzchniowe. Wśród drzew pomnikowych najczęściej spotykane są buki i dęby.

Zespoły przyrodniczo - krajobrazowe

• Nazwa : "Dolina Potoku Oruńskiego" (1999 r.)
  • Lokalizacja: obejmuje obszar Doliny Potoku Oruńskiego z zabytkowym parkiem - Gdańsk - Orunia
  • Wielkość: 82,83 ha
  • Główne walory przyrodnicze
    Został utworzony w celu zachowania unikatowego charakteru przyrodniczo - krajobrazowego doliny erozyjnej w strefie krawędziowej Wysoczyzny Gdańskiej, a zwłaszcza zachowanie w niezmienionej formie takich jej elementów, jak ciek, sterasowane zbocza po dawnej uprawie rolniczej i specyficzna szata roślinna.
• Nazwa : "Dolina Strzyży" (2001 r.)
  • Lokalizacja: obejmuje obszar Doliny Strzyży w Gdańsku, w otulinie Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego, sięgający do obwodnicy Trójmiasta, ograniczony od strony południowej nasypem kolejowym do Kokoszek
  • Wielkość: 381 ha.
  • Główne walory przyrodnicze
    Został utworzony w celu zachowania wyjątkowych walorów krajobrazowych terenu oraz bogatej szaty roślinnej przy jednoczesnym wdrażaniu zasady budowania ciągłości struktur przyrodniczych.

Użytki ekologiczne

• Nazwa : "Fort Nocek" (1996 r.)
  • Lokalizacja: Forty Napoleońskie przy ul. 3 Maja w Gdańsku /nad dworcem PKS/
  • Wielkość: 1,2 ha
  • Został utworzony w celu zabezpieczenia stanowiska hibernacji nietoperzy.
• Nazwa : "Murawy kserotermiczne w Dolinie Potoku Oruńskiego" (1999 r.)
  • Lokalizacja: fragmentu doliny Potoku Oruńskiego
  • Wielkość: 2,895 ha
  • Został utworzony w celu zabezpieczenia istnienia płatów muraw kserotermicznych wraz z bogactwem ich flory i fauny.
• Nazwa : "Oliwskie Nocki" (2001 r.)
  • Lokalizacja: działka nr 313 obr. 10 - przy ul. Podhalańskiej 13 w Gdańsku.
  • Wielkość: 0,07 ha
  • Został utworzony w celu zabezpieczenia stanowiska hibernacji nietoperzy.
• Nazwa : "Luneta z Pasikonikiem" /2001 r./
  • Lokalizacja: działka nr 566/3 obr. 67 - przy ul. Dąbrowskiego na terenie Fortów Napoleońskich w Gdańsku.
  • Wielkość: 0,94 ha
  • Został utworzony w celu zabezpieczenia płatu nie użytkowanej roślinności ze stanowiskami rzadkich i chronionych gatunków zwierząt.
    Uzupełniająca informacja znajduje się na stronie: www.gdansk.pl - strona główna Vademecum turysty

PLB220004  UJŚCIE WISŁY
Typ Ostoi   J
Powierzchnia  1748.116 ha
Ogólna charakterystyka obszaru
Status ochrony
Obszar obejmuje znaczny fragment zewnętrznej delty Wisły, od nieczynnego obecnie ujścia Wisły Śmiałej na zachodzie, po aktualne ujście Wisły Przekopu i jego okolice - tak lądowe, jak i morskie, na wschodzie. Do obszaru włączono 12-kilometrowy pas wybrzeża Wyspy Sobieszewskiej, łączący oba ujścia oraz przyujściowy odcinek głównego koryta Wisły, tzw. Wisłę Przekop, wraz z jej międzywalem, o długości ok. 6 km, rozciągający się od morza, na północy, do miejscowości Przegalina, na południu. Zachodni kraniec obszaru stanowi rezerwat Ptasi Raj, wschodni - rezerwat Mewia Łacha. Obszar należy do mezoregionu Mierzeja Wiślana i tylko jego południowy kraniec wchodzi na teren mezoregionu Żuław Wiślanych. W obu rezerwatach występuje mozaika siedlisk, obejmująca przymorskie, płytkie, słodkowodne jeziora, rozległe płaty szuwaru trzcinowego, występującego w przybrzeżnej strefie jezior oraz na dawnych łąkach słonoroślowych (Ptasi Raj), oraz piaszczyste mierzeje, odcinające jeziora od Bałtyku. Znaczne fragmenty terenu zajmują wydmy, pokryte typową roślinnością wydmy białej lub szarej, w wielu miejscach porośniętej różnowiekowymi uprawami sosnowymi, ze znaczną domieszką drzew liściastych. Znaczną część rezerwatu Mewia Łacha zajmuje wysokopienny las mieszany, zaś rezerwatu Ptasi Raj uprawa olchy, założona na dawnych łąkach słonoroślowych, obecnie zanikająca i przechodząca w zbiorowiska krzewiasto-szuwarowe. Międzywale Wisły Przekopu zajęte jest przez otwarte pastwiska. Na przedpolu czynnego ujścia Wisły istnieje aktywny stożek ujściowy, z czym związane jest pojawianie się i zanikanie piaszczystych wysp i półwyspów, wchodzących coraz głębiej w morze. W wielu miejscach wydmy białe i szare zostały utrwalone nasadzeniami róży pomarszczonej Rosa rugosa lub wierzby warzynkowej Salix daphnoides, co spowodowało w tych miejscach niemal całkowity zanik roślinności naturalnej.
Występują następujące formy ochrony: Rezerwat Przyrody: Mewia Łacha (150,0 ha) Ptasi Raj (188,0 ha) Obszar Chronionego Krajobrazu: Żuław Gdańskich (3092,0 ha) Wyspy Sobieszewskiej (1228,0 ha) Środkowożuławski (2313,0 ha)
PLB040003  DOLINA DOLNEJ WISŁY Obszar graniczny miasta Gdańska i powiatu nowodworskiego

Typ Ostoi   K
Powierzchnia  33559.04 ha
Ogólna charakterystyka obszaru
Status ochrony
Odcinek doliny Wisły w jej dolnym biegu, od Włocławka do Przegaliny, zachowujący naturalny charakter i dynamikę rzeki swobodnie płynącej. Rzeka płynie w dużym stopniu naturalnym korytem, z namuliskami, łachami piaszczystymi i wysepkami, w dolinie zachowane są starorzecza i niewielkie torfowiska niskie; brzegi pokryte są mozaiką zarośli wierzbowych i lasów łęgowych, a także pól uprawnych i pastwisk. Miejscami dolinę Wisły ograniczają wysokie skarpy, na których utrzymują się murawy kserotermiczne i grądy zboczowe. Wisła przepływa w granicach obszaru przez kilka dużych miast, jak: Toruń, Bydgoszcz, Grudziądz, Tczew. Planowana jest budowa nowej zapory - stopień wodny w Nieszawie.
Występują następujące formy ochrony: Rezerwat Przyrody: Las łęgowy nad Nogatem (33,0 ha) Łęgi na Ostrowiu Panieńskim (34,4 ha) Las Mątawski (231,8 ha) Wielka Kępa (Ostromecka) (27,8 ha) Wiosło Małe (21,9 ha) Kępa Bazarowa (32,4 ha) Rzeka Drwęca (18888, ha) Park Krajobrazowy: Dolina Dolnej Wisły (55643,0 ha) Obszar Chronionego Krajobrazu: Białej Góry (3841,0 ha) Doliny Kwidzyńskiej (1977,0 ha) Gniewski (2336,0 ha) Nadwiślański Ujścia Nogatu Środkowożuławski (2870,0 ha) Doliny Drwęcy Doliny Osy i Gardęgi Na Południe od Torunia Nizina Ciechocińska Rzeki Szkarpawy Żuław Gdańskich Strefy Krawędziowej Doliny Wisły Wydm Śródlądowych na Południe od Torunia Użytek Ekologiczny: Mopkowy Most (0,2 ha) Parowa (4,0 ha) Projektowane 4 rezerwaty.

SOO (Specjalne Obszary Ochrony)
PLH220030  Twierdza Wisłoujście
Typ Ostoi   B
Powierzchnia  16.17299 ha

Ogólna charakterystyka obszaru
Status ochrony
Kompleks ceglanych i ziemnych fortyfikacji z XVII i XVIII wieku, wraz z otaczającymi je starymi zadrzewieniami oraz fosami wypełnionymi wodą. Podziemia twierdzy stanowią zimowisko nietoperzy.
Obszar nie jest chroniony.

PLH220055  Bunkier w Oliwie
Typ Ostoi   B
Powierzchnia  0.1304618 ha

Ogólna charakterystyka obszaru
Status ochrony
Bunkier betonowy (przeciwlotniczy) z II poł. XX w, na terenie miejskiej zabudowy willowej, 50 metrów od granic kompleksu leśnego Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego. Bunkier ten stanowi zimowisko nietoperzy.
PL 05 Użytek ekologiczny

 

• Ścieżki edukacyjne
  • Ścieżka dydaktyczna Górki Wschodnie
    • Brak danych
    • Ścieżka dydaktyczna przede wszystkim o tematyce ornitologicznej, położona na terenie Wyspy Sobieszewskiej. Duże platformy  widokowe  umożliwiają  obserwację  wielu gatunków ptaków, żyjących na terenie rezerwatu. Obiekt nie wymaga rezerwacji.
  • Ścieżka dydaktyczna  Fortu Grodzisko
    • Na obszarze 22 ha
    • ścieżka edukacyjno - przyrodnicza,  którą urozmaica  18 przepięknie ilustrowanych tablic. Przedstawiają one gatunki roślin i zwierząt występujących w Parku, zwłaszcza te rzadkie i chronione, zawierają opisy użytków ekologicznych i form ochrony przyrody. Kolejne grupy tablic przedstawiają rośliny zielne (w tym gatunki chronione) bluszcze pospolite, trawy, drzewa, krzewy, owady (gatunki rzadkie oraz motyle), zwierzęta (między innymi ptaki i nietoperze), użytki ekologiczne („Fort Nocek" i „Prochownia" pod Kasztanami), skrzynki dla ptaków i nietoperzy, dokarmianie ptaków oraz ogólne zasady zachowania się w Parku. Ścieżkę uzupełniają dwa karmniki, ustawione specjalnie z myślą o miłośnikach ptaków.
    • www.grodzisko.pl
  • Ścieżka przyrodnicza „Dolina Samborowo TPK
    • 5 kilometrów (czas przejścia około 3 godziny)
    • Poszczególne stacje ścieżki znakowane są słupkami z numerem stacji. Przed doliną znajduje się tablica z mapą i opisem poszczególnych przystanków ścieżki. W siedzibie Zarządu TPK oraz na stronie internetowej www.tpkgdansk.pl dostępny jest opis ścieżki
    • Ścieżka przyrodnicza w Dolinie Radości TPK
    • około 6 kilometrów (czas przejścia około 3,5 godziny)
    • Zarządzie TPK dostępne jest opracowanie przedstawiające szeroko walory ścieżki.
    • Opracowana jest również wędrówka przyrodnicza prowadząca z Doliny Radości do Doliny Samborowo z dwoma wariantami ścieżki: dłuższym (czas przejścia 4 godziny) i krótszym (czas przejścia 3 godziny). Trasa nie jest oznakowana. W siedzibie Zarządu TPK dostępna jest literatura przedstawiająca walory ścieżki.
    • Ścieżki rozpoczynają się w lasach komunalnych Gdańska i przechodzą w lasy państwowe Nadleśnictwa Gdańsk.
• Wycieczki z przewodnikiem - brak
• Prelekcje
  • „Wody opadowe – aspekty prawne, ekonomiczne i techniczne”. ilość prelekcji 1
  • .„Problemy związane z wydawaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach”. ilość prelekcji 1
  • ”Czy śmieci to problem?”, ilość prelekcji dwie: edycje - wiosenna i jesienna
• Wydawnictwa - brak

brak

Park Narodowy:

• nie występuje

Rezerwaty przyrody:

• Nazwa: Rezerwat krajobrazowy - Kępa Redłowska
  • Lokalizacja: położony pomiędzy Orłowem a Kamienną Górą
  • Wielkość 120,08 ha
  • Główne walory przyrodnicze
    Jest jednym z najstarszych rezerwatów w Polsce i zarazem jednym z najpiękniejszych zakątków wybrzeża Zatoki Gdańskiej. Rezerwat ten jest również jednym z nielicznych miejsc w Polsce, gdzie można obserwować naturalne procesy geofizyczne zachodzące na styku lądu i morza. Najbardziej charakterystycznym elementem jego krajobrazu jest aktywny klif w Orłowie o wysokości dochodzącej do 60 metrów, który w wyniku działalności morza nieustannie cofa się w głąb lądu. Fale rozbijając się o krawędzie klifu podmywają je i powodują ich obsuwanie, a następnie zabierają z brzegu lżejsze elementy budulca klifu, pozostawiając tam większe kamienie oraz głazy.
    Oprócz klifu ścisła ochrona w rezerwacie ma również na celu zachowanie bogatego w różne gatunki drzew lasu (buk, dąb, sosna, modrzew, klon, lipa, świerk i grab) oraz stanowisk rokitnika zwyczajnego i jarząba szwedzkiego. Ten ostatni występuje tutaj w naturalnym środowisku i jako relikt epoki lodowcowej jest osobliwością florystyczną rezerwatu.
    Bardzo interesujące przyrodniczo są także wody Zatoki Gdańskiej przylegające do rezerwatu. Akwen ten charakteryzuje się urozmaiconą budową geologiczną bogatą w oryginalne formy przyrody nieożywionej i pod tym względem należy do unikalnych obszarów na Południowym Bałtyku. Kamieniste dno porośnięte jest organizmami roślinnymi w tym zagrożonym wyginięciem widlikiem. Lokalnie na podłożu piaszczystym, występują podwodne łąki złożone przede wszystkim z trawy morskiej. Ryby występujące w tym rejonie to groźnie wyglądający kur diabeł, jedyna ryba żyworodna w Zatoce Gdańskiej - węgorzyca, kryjąca się w piasku płastuga, kilka rodzajów małych babek oraz liczne ławice cierników. Tutaj też można zaobserwować pływający cud natury, jakim jest chełbia modra - jej organizm w 98 procentach składa się z wody.
• Nazwa: Rezerwat leśno-florystyczny Kacze Łęgi
  • Lokalizacja: dolina rzeki Kaczej
  • Wielkość 8,97 ha
  • Główne walory przyrodnicze
    Obejmuje odcinek potoku z niewielkim dopływem oraz dobrze zachowany fragment lasu łęgowego z okazałym drzewostanem w tym wieloma drzewami pomnikowymi oraz bogatym runem. Rezerwat chroni pozostałości dawnej szaty roślinnej dolin rzecznych (łęg wiązowy w formie typowej dla roślinności dna dolin niewielkich rzek). Oprócz występujących tutaj wielu gatunków roślin górsko-podgórskich wartość rezerwatu podkreśla obecność czterech gatunków roślin znajdujących się na liście ginących i zagrożonych roślin Pomorza Zachodniego. Są to: kozłek bzowy, przetacznik górski, szczaw gajowy i wiechlina odległokłosa. Kacza w granicach rezerwatu jest ciekiem mocno meandrującym i stanowi urokliwy akcent w krajobrazie doliny. Walory rezerwatu, które można podziwiać z położonych wyżej dróg leśnych, najpiękniej prezentują się wiosną.
• Nazwa: Rezerwat leśny Cisowa
  • Lokalizacja: dolina potoku Cisówka
  • Wielkość: 24,76 ha
  • Główne walory przyrodnicze
    Utworzony został w 1983 r w celu ochrony naturalnej rzeźby terenu oraz zachowania zbiorowisk roślinnych takich jak: buczyna pomorska, łęg jesionowo-olszowy oraz roślinność źródliskową. Spośród prawie dwustu gatunków roślin chronionych występujących w rezerwacie, do najcenniejszych należą konwalia majowa, kruszyna pospolita, marzanka wonna i paprotka zwyczajna.

Park krajobrazowy:

• Nazwa: Trójmiejski Park Krajobrazowy
  • Wielkość 19 930 ha z otuliną 40 430 ha (4 200 ha w granicach Gdyni)
  • Główne walory przyrodnicze
    Specyfiką tego największego w rejonie Trójmiasta kompleksu leśnego jest urozmaicona rzeźba terenu, zwłaszcza występujące tu licznie rozcięcia erozyjne z bardzo atrakcyjnymi geomorfologicznie i krajobrazowo dolinami o głębokości dochodzącej nawet do 100 m. Dominującymi zbiorowiskami roślinności są lasy bukowe i bukowo-dębowe, natomiast w dnach dolin i rozcięć spotyka się lasy łęgowe, olszowo-jesionowe. Położenie parku i znajdująca się w nim duża liczba różnorodnych cennych obiektów przyrodniczych (w granicach Gdyni są to: 2 rezerwaty oraz kilkanaście pomników przyrody) czynią go bardzo interesującym terenem zarówno dla rozwoju turystyki i rekreacji jak i badań przyrodniczych.

Obszary chronionego krajobrazu:

• brak

• Pomniki przyrody - ilość z uwzględnieniem rodzaju
  W granicach administracyjnych Gdyni znajduje się 55 pomników przyrody, w tym:
  • 42 drzewa i 3 grupy drzew
  • 6 głazów narzutowych i 2 grupy głazów narzutowych
  • 2 pnącza
  • Szczegółowa inwentaryzacja gdyńskich pomników przyrody znajduje się w Wydziale Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta Gdyni. Zawiera ona opis każdego obiektu, dokumentację fotograficzną i mapy z opisem trasy prowadzącej do danego pomnika przyrody.
• Zespoły przyrodniczo - krajobrazowe: brak
• Użytki ekologiczne:
  Użytki ekologiczne obejmują głównie tereny torfowiskowe, szuwarowe, naturalne, małe zbiorniki wodne oraz łąki i pastwiska. Największe i najbardziej wartościowe z nich występują na niezalesionych obszarach w zachodniej części miasta. Siedem użytków ekologicznych ustanowionych zostało w dzielnicy Dąbrowa w rejonie ulic: Miętowej, Turkusowej i Warzywnej.

brak danych

• Ścieżki edukacyjne - nie ma
• Wycieczki z przewodnikiem - nie ma.
• Prelekcje- nie ma
• Wydawnictwa – podać:
  • Przyrodnicze osobowości rezerwatu „Kępa Redłowska”, przewodnik po ścieżce przyrodniczo-dydatktycznej nakład b.d,wydawnictwo cykliczne, czy jednorazowe: wydanie jednorazowe,  Wydawnictwo Gdańskie Sp. z o.o.

brak

• brak

Rezerwat przyrody

• "Jeziora Małe i Duże Sitno" Gmina Czarna Dąbrówka 40,66 ha
  Główne walory przyrodnicze
  Rezerwat wodno-torfowiskowy obejmujący obszar dwóch jezior ze stanowiskami rzadkich roślin torfowiskowych będących ostoją wielu gatunków ptaków.
• "Gniazda Orła Bielika" Gmina Czarna Dąbrówka 10,04 ha
  Główne walory przyrodnicze
  Rezerwat florystyczno-leśny obejmujący ochroną starodrzew sosnowy na siedlisku boru bagiennego i boru mieszanego, miejsce lęgowe orła bielika.

• "Grodzisko Borzytuchom" Gmina Borzytuchom 27,03 ha
  Główne walory przyrodnicze
  Rezerwat leśny obejmujący ochroną fragment buczyny pomorskiej z licznymi pomnikowymi bukami ( Fagus silvatica ) oraz torfowisko przejściowe z charakterystyczną roślinnością. Na terenie rezerwatu znajdują się pozostałości grodziska słowiańskiego.
• "Jeziora Chośnickie" Gmina Parchowo 213,59 ha
  Główne walory przyrodnicze
  Rezerwat florystyczno-wodny obejmujący ochroną siedem dystroficznych jezior w różnych stadiach zarastania, otoczonych torfowiskami przejściowymi; dobrze zachowane bory i brzeziny bagienne, stanowiska rzadkich gatunków roślin i zwierząt.
• "Gołębia Góra" Gmina Bytów 6,95 ha
  Główne walory przyrodnicze
  Rezerwat krajobrazowy obejmujący skraj wysoczyzny morenowej z kwaśną buczyną pomorską. Rosną w nim pomnikowe okazy sosen i buków oraz występują rzadkie i chronione gatunki roślin naczyniowych.
• "Jezioro Głęboczko" gmina Bytów 24,32 ha
  Główne walory przyrodnicze
  Rezerwat florystyczno-wodny obejmujący ochroną głębokie ( 28 m ) jezioro lobeliowe ze stroiczką wodną ( Lobelia dortmanna ), poryblinem jeziornym ( Isoetes lacustris ) i brzeżycą jednokwiatową ( Littorella uniflora )
• "Las nad jeziorem Mądrzechowskim" Gmina Bytów 25,34 ha
  Główne walory przyrodnicze
  Rezerwat leśny obejmujący ochroną zbiorowisko naturalnych grądów i łęgów porastających liczne jary i wąwozy oraz stanowisko skrzypu olbrzymiego ( Equisetum maximum ).
• "Bukowa Góra nad Pysznem" Gmina Bytów 6,18 ha
  Główne walory przyrodnicze
  Rezerwat leśny obejmujący ochroną fragment drzewostanu bukowego ( 140 - 170 lat ) z pomnikowymi drzewami na wzgórzu morenowym.
• "Jezioro Cechińskie Małe" Gmina Studzienice 49,05 ha
  Główne walory przyrodnicze
  Rezerwat florystyczno-wodny obejmujący ochroną jezioro lobeliowe z dwiema wyspami oraz reliktową roślinnością, otoczone stromymi wzgórzami morenowymi.
• "Torfowisko Zieliń Miastecki" Gmina Trzebielino 46,50 ha
  Główne walory przyrodnicze
  Rezerwat florystyczno-torfowiskowy obejmujący ochroną torfowisko przejściowe i zarastające oczka dystroficzne z dobrze zachowanymi stadiami sukcesyjnymi formowania się torfowiska oraz stanowisko rzadkich i chronionych roślin wodnych i torfowiskowych
• "Ostrów Trzebielski" Gmina Lipnica 8,01 ha
  Główne walory przyrodnicze
  Rezerwat ptasi. Wyspa na jeziorze Trzebielskim, obejmujący miejsca lęgowe wielu gatunków ptaków wodnych m. in.: mewy śmieszki, rybitwy zwyczajnej i mewy srebrzystej.
• "Jezioro Smołowe" Gmina Miastko 36,82 ha
  Główne walory przyrodnicze
  Rezerwat florystyczno-wodny obejmujący ochroną jezioro typu lobeliowego z charakterystyczną roślinnością. Licznie występująca brzeźyca jednokwiatowa.
• "Jezioro Kamień" Gmina Miastko 49,4 ha
  Główne walory przyrodnicze
  Rezerwat florystyczno-wodny obejmujący ochroną rynnowe jezioro lobeliowe z licznymi populacjami stroiczki wodnej, poryblinu jeziornego i brzeźycy jednokwiatowej.
• "Jezioro Orle" Gmina Miastko 11,83 ha
  Główne walory przyrodnicze
  Rezerwat florystyczno-wodny obejmujący ochroną płytkie jezioro lobeliowe ze stroiczką wodną, poryblinem jeziornym, grążelem drobnym, elipsą pływającą i lobelią jeziorną.

Park krajobrazowy- Park Krajobrazowy "Dolina Słupi"

•  Park Krajobrazowy "Dolina Słupi" położony jest na terenie dwóch powiatów: bytowskiego i słupskiego. Obszar ten zaliczany jest czterech jednostek fizyczno-geograficznych: Równiny Słupskiej, Wysoczyzny Polanowskiej, Pojezierza Kaszubskiego i Pojezierza Bytowskiego. Na terenie powiatu bytowskiego PK "Dolina Słupi" znajduje się w granicach czterech gmin: Czarna Dąbrówka, Borzytuchom, Bytów i Kołczygłowy.
• Park został utworzony w celu ochrony polodowcowego krajobrazu środkowego biegu rzeki Słupi oraz jej dorzecza. Obszar parku ma bardzo urozmaicony krajobraz, ukształtowany przez lądolód skandynawski.
• W rzeźbie występują typowe elementy form polodowcowych jak np. jeziora rynnowe, jeziora wytopiskowe, równiny sandrowe oraz wzniesienia moren dennych i czołowych dochodzące do 160 m n.p.m.
• Osią hydrograficzną Parku jest rzeka Słupia, przepływająca przez kilka jezior. Pozostałe odcinki rzeki mocno meandrują i zmieniają kilkakrotnie kierunek biegu. Koryto rzeki ma zmienną głębokość i szerokość, a dno jest kamieniste z wieloma głazami, progami i mieliznami.
• 72 % powierzchni Parku porastają półnaturalne ekosystemy leśne.
• Są to głównie bory sosnowe, buczyny, grądy dębowo-grabowe, lasy mieszane sosnowo-dębowe, na torfowiskach olszyny bagienne, a w dolinach strumieni łęgi olszowo-jesionowe. W drzewostanie gatunkiem dominującym jest sosna, a ponadto: buk, świerk, brzoza, dąb i jesion.
• Na terenie Parku żyje bogata fauna, szczególnie leśna. Do najciekawszych gatunków należą: łoś, daniel, borsuk, kuna, gronostaj i wydra. Wśród awifauny występują gatunki zagrożone wyginięciem: orzeł bielik, orlik krzykliwy, kania rdzawa, puchacz, sowa błotna, żuraw, bocian czarny i derkacz.
• Park Krajobrazowy "Dolina Słupi" jest największym z 9 parków krajobrazowych istniejących na terenie województwa pomorskiego. Jego powierzchnia wynosi 37 040 ha i wraz z ze swoją otuliną - 83 170 ha, obejmuje obszar środkowego biegu rzeki i jej zlewni od miejscowości Soszyca do drogi Krępa-Łosino. PK"Dolina Słupi" jest parkiem typu dolinnego.
• Powierzchnia Parku na terenie powiatu bytowskiego wynosi 20 672 ha

Obszary chronionego krajobrazu

• Obszar Chronionego Krajobrazu Jezioro Bobęcińskie Wielkie ze Skibską Górą
  • Lokalizacja: Południowo - zachodnia część powiatu bytowskiego, na zachód od Miastka
  • Wielkość: 3 328 ha
  • Główne walory przyrodnicze
    Jezioro Bobęcińskie Wielkie ( 524,5 ha ) wraz ze Skibską Górą ( 227,3 m n.p.m. ) wywierają istotny wpływ na krajobraz tego rejonu. W jeziorze Bobęcińskim występuje polodowcowa roślinność reliktowa reprezentowana przez lobelię jeziorną. Lasy są tu zbliżone wyglądem do naturalnych, z sosną, świerkiem, bukiem, dębem, olszą czarną i brzozą. Zróżnicowanie wiekowe lasów nadaje malowniczości krajobrazowi. W południowej części znajdują się cenne znaleziska archeologiczne.
• Obszar Chronionego Krajobrazu Źródliskowy Obszar Rzeki Brdy
  • Lokalizacja: Południowo - zachodnia część powiatu bytowskiego, na wschód od Miastka
  • Wielkość: 11 776 ha
  • Główne walory przyrodnicze
    Pagórkowaty krajobraz wznosi się tutaj od około 100 m n.p.m. w północnej części obszaru, przy rzece Wieprzy do około 180 m n.p.m. w części zachodniej i centralnej. Między wzgórzami usytuowane są duże jeziora rynnowe: Skąpe, Bluj, Dolskie, Piasek, Siodło i Świeszyńskie. W części centralnej obszaru znajduje się kompleks trzech śródleśnych jezior lobeliowych: Smołowe, Kamień i Orle, objętych ochroną rezerwatową. Północno - wschodni kraniec obszaru jest terenem źródliskowym rzeki Wieprzy, a południowy ( j. Głębokie ) Brdy. Jest to obszar wododziałowy między zlewnią Przymorza i Wisły. Spotyka się tu lasy mieszane z udziałem sosny, buka i dębu.
• Obszar Chronionego Krajobrazu Fragment Borów Tucholskich
  • Lokalizacja: Południowa część powiatu bytowskiego w gminie Lipnica - na Równinie Charzykowskiej
  • Wielkość: 16 632 ha
  • Główne walory przyrodnicze
    Charakterystyczna dla krajobrazu tego obszaru jest duża lesistość, zróżnicowana rzeźba i zasobność w wody powierzchniowe. W zachodniej części obszaru usytuowane są duże jeziora rynnowe: Gwieździeniec, Gwiazdy, Lipczyno i Krasne. We wschodniej części równoleżnikowo usytuowane są jeziora: Długie, Księże, Parszczenica, Śluza, Nierzostowo oraz Mały i Wielki Boryń. W północno - wschodniej części obszaru ciągną się równoleżnikowo duże kompleksy łąk otoczone rzekami Osusznicą i Prondzoną. Głównym gatunkiem lasotwórczym jest tutaj sosna.

Pomniki przyrody - ilość z uwzględnieniem rodzaju

ogółem 237
w tym:

• pojedyncze drzewa i kępy drzew: 213
• głazy narzutowe: 24

• brak

Użytki ekologiczne

• Powiat bytowski - informacje    - SOO – Specjalne  Obszary Ochrony  (siedliskowe)
  • Jeziora Lobeliowe koło Soszycy    PLH220039    I
  • Jeziorka Chośnickie    PLH220012    B
  • Dolina Grabowej    PLH320003    E
  • Bytowskie Jeziora Lobeliowe    PLH220005    B
  • Studzienickie Torfowiska    PLH220028    B
  • Pływające wyspy pod Rekowem    PLH220022    B
  • Jezioro Piasek    PLH220013    B
  • Sandr Brdy    PLH220026    I
  • Dolina Łupawy    PLH220036    E
  • Dolina Wieprzy i Studnicy    PLH220038    B
  • Dolina Stropnej    PLH220037    B
  • Jezioro Bobięcińskie    PLH320040    E
  • Miasteckie Jeziora Lobeliowe    PLH220041    B
• Powiat bytowski - informacje    -OSO –  Obszary Specjalnej Ochrony  (ptasie)
  • Dolina Słupi    PLB220002    F
  • Wielki Sandr Brdy    PLB220001    F
• Dolina Słupi PLB 220002: 
  • Lokalizacja - część gm. Bytów, Kołczygłowy, Borzytuchom, Czarna Dąbrówka,  na terenie powiatu bytowskiego obejmuję powierzchnię  22573,10 ha.
  • Wielki Sandr Brdy  PLB 220001:
  • Lokalizacja - część gm, Lipnica Studzienice, na terenie powiatu obejmuje powierzchnię 2100,70 ha.

Dolina Słupi PLB 220002: 
Lokalizacja - część gm. Bytów, Kołczygłowy, Borzytuchom, Czarna Dąbrówka,  na terenie powiatu bytowskiego obejmuję powierzchnię  22573,10 ha.
Wielki Sandr Brdy  PLB 220001:
Lokalizacja - część gm, Lipnica Studzienice, na terenie powiatu obejmuje powierzchnię 2100,70 ha.

• Ścieżki edukacyjne:
  • Gmina Borzytuchom:
    • nazwa: "Grodzisko Borzytuchom"
    • długość: 2,0 km
    • podstawowa tematyka: Ścieżka przyrodnicza, prezentująca zarastające torfowisko śródleśne oraz lokalizację dawnego grodziska.
  • Gmina Bytów:
    • nazwa: "Atrakcje przyrodnicze okolic Rekowa"
    • długość: 4,0 km
    • podstawowa tematyka: Ścieżka przyrodniczo-krajobrazowa, prezentacja florę i faunę jezior lobeliowych, torfowisk oraz typowo pomorskich lasów bukowych.
    • nazwa: "Wśród leśnych jezior i bagien"
    • długość: 4,0 km
    • podstawowa tematyka: Ścieżka przyrodniczo-krajobrazowa, prezentacja florę i faunę jezior lobeliowych oraz torfowisk kotłowych
  • Gmina Lipnica:
  • nazwa: "Ścieżki turystyczne wokół j. Trzebielsk”
    • długość: 2,5 km
    • podstawowa tematyka: Ścieżka wokół rezerwatu jeziora Trzebielsk prezentująca miejsca lęgowe ptaków wodnych m.in. mew.
  • Gmina Miastko:
  • nazwa: "Zielony Ruczaj"
    • długość: 3,3 km
    • podstawowa tematyka: ochrona przyrody
    • Gmina Trzebielino:
  • nazwa: "Zbiornik retencyjny - jezioro Bakowo"
    • długość: 0,6 km
    • podstawowa tematyka: Znaczenie i rola zbiorników retencyjnych w lasach oraz ochrona ptactwa wodnego i roślinności występującej nad jeziorem.
  • Wycieczki z przewodnikiem:
    • Gmina Borzytuchom:
    • nazwa obiektu chronionego: "Grodzisko Borzytuchom"
    • ilość wycieczek: 5 rocznie
    • Gmina Lipnica:
    • nazwa obiektu chronionego: Park Narodowy "Bory Tucholskie"
    • ilość wycieczek: b.d.
    • Gmina Trzebielino:
    • nazwa obiektu chronionego: Rezerwat przyrody "Torfowisko Zieliń Miastecki"
    • ilość wycieczek: 10 rocznie
• Prelekcje: brak danych
  
• Wydawnictwa: brak danych

Parki Narodowe

• Park Narodowy "Bory Tucholskie"
  gm. Chojnice, gm. Brusy 4.798 [ha] http://park.borytucholskie.info/
  
  Główne walory przyrodnicze
  
  Rzeźba terenu została ukształtowana w czasie ostatniego zlodowacenia bałtyckiego. Dlatego dominują tu równiny sandrowe, urozmaicone poprzez liczne wzniesienia, rynny i wytopiska. Park jest największym skupiskiem wydm śródlądowych w Borach Tucholskich. Spotykamy je na starych pasach przeciwpożarowych. Największa i najładniejsza znajduje się w zachodniej części parku. Bardzo charakterystycznym elementem krajobrazu sandrowego są również rynny polodowcowe o przebiegu południkowym. Jedną z większych rynien, nie tylko w rejonie Borów Tucholskich, ale i na całym niżu - jest Rynna Jeziora Charzykowskiego (wzdłuż zachodniej granicy PNBT), o długości prawie 18 km i szerokości miejscami dochodzącej do 2,5 km. Dodatkową atrakcją krajobrazu są wytopiska, powstałe w skutek wytopienia się brył martwego lodu, o kształcie lejków, kotłów i innych obniżeń często o nieregularnych kształtach. Wody powierzchniowe PNBT zajmują obszar 530,06 ha (czyli 11,05 % ogólnej powierzchni parku). Znajduje się tu 21 jezior. Są one różnej wielkości od kilku do przeszło 200 ha (powierzchnia Jeziora Ostrowitego - największego w parku - wynosi 280,7 ha) i różnej głębokości ( najgłębsze jest również Jezioro Ostrowite bo aż 43 m).
  Osiem z nich łączy się ze sobą tworząc kompleks o powierzchni 435,28 ha zwany Strugą Siedmiu Jezior. Jeziora w Parku reprezentują wszystkie formy troficzne, charakterystyczne dla zbiorników wodnych niżu polskiego. Cztery jeziora - Wielkie i Małe Gacno, Nierybno i Głuche reprezentują jeziora lobeliowe.
  Nie bez znaczenia dla ekosystemów w parku jest oddziaływanie dwóch dużych jezior (w granicach otuliny parku) - Charzykowskiego i Karsińskiego, których łączna powierzchnia wynosi 2 024,8 ha.
  Klimat tego obszaru kształtują dwie główne masy powietrza, a mianowicie polarno- kontynentalne i polarno - morskie. A ze względu na duży udział zbiorników wodnych i lasów, tworzy się tu swoisty mikroklimat, stwarzający dogodne warunki dla rozwoju roślin.
  Park Narodowy "Bory Tucholskie" to przede wszystkim obszar leśny (79,5 % powierzchni parku stanowią lasy) umiejscowiony we wnętrzu ogromnego kompleksu Borów Tucholskich. Dominujący tutaj typ gleb to gleby bielicowe. Skałę macierzystą stanowi piasek sandrowy i lodowcowy, rzadko glina zwałowa, natomiast w pobliżu rzek osady akumulacyjne. Z tego też powodu dominują tu siedliska borowe. Z bardzo charakterystycznym borem suchym i siedliskami bagiennymi.
  Na obszarze parku zachowała się specyficzna flora naczyniowa złożona z wielu gatunków roślin, które w bardziej zagospodarowanych i uprzemysłowionych obszarach już wyginęły. Największą grupę gatunków rzadkich dostosowanych do skrajnych warunków siedliskowych panujących w PNBT, tworzą rośliny siedlisk ubogich - oligotroficznych, a więc te, którym najbardziej zagraża eutrofizacja nasilona przez działalność człowieka. Zatem są to zarówno gatunki borowe i wrzosowiskowe, rośliny torfowisk i czystych jezior położonych na jałowym mineralnym podłożu, z dala od zakładów przemysłowych. We florze parku stwierdzono występowanie wielu gatunków reliktowych z okresu glacjału i pierwszych okresów polodowcowych. Są to np. trzcinnik prosty, turzyca strunowa, skalnica torfowiskowa, gwiazdnica grubolistna, fiołek torfowy, żurawina drobnolistkowa, zimoziół północny, grążel drobny. Z reliktów postglacjalnych na uwagę zasługują: wyblin jednolistny, nasięźrzał pospolity i grzybienie północne. Ich obecność w parku sygnalizuje wysoki stopień naturalności szaty roślinnej. Na pewno podnosi to przyrodniczą rangę tego obszaru.
  Florę parku wzbogacają również gatunki borealno - atlantyckie. Na szczególną uwagę zasługuje grupa roślin spotykanych w czystych jeziorach lobeliowych, a należą tu: lobelia jeziorna, poryblin jeziorny, wywłócznik skrętolistny, elisma wodna. W parku znalazło zabezpieczenie wiele gatunków objętych ochroną, jak chociażby widłaki i rosiczki. Fauna w Parku Narodowym "Bory Tucholskie" jest również bardzo licznie reprezentowana. Do najcenniejszych przedstawicieli kręgowców należą: puchacz, bielik, rzęsorek mniejszy, wydra, bóbr, gągoł, tracz nurogęś, zimorodek. Licznie reprezentowane są również płazy tj. żaba trawna, moczarowa i ropuchy zielona, szara, a także rzekotka drzewna. Spotykamy także traszki: grzebieniastą i zwyczajną.
  Od kilku lat obserwować można coraz liczniejsze występowanie nietoperzy, wśród nich nocka Nattera, karlika mniejszego i większego, mroczka późnego. W czystych jeziorach występują licznie ryby. Nie można zapomnieć o niezliczonej rzeszy świata bezkręgowców, bez których nie można byłoby mówić o funkcjonowaniu całej przyrody.
   
• Rezerwaty przyrody

10 rezerwatów przyrody , powierzchnia 317,64 ha

• Główne walory przyrodnicze
  
  Na terenie Zaborskiego Parku Krajobrazowego znajduje się pięć rezerwatów przyrody - Jezioro Nawionek, Jezioro Laska, Bagno Stawek, Jezioro Małe Łowne, Piecki.
  
  Jezioro Nawionek - powołany Zarządzeniem Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 16.09.1974 r. Celem ochrony jest zachowanie jeziora typu lobeliowego, na południowej granicy zasięgu lobelii jeziornej. Jest to zbiornik oligotroficzny, typu lobeliowego o głębokości do 11,0 m i powierzchni 10,76 ha. Dno w pobliżu linii brzegowej porastają łany lobelii jeziornej i poryblinu jeziornego w sąsiedztwie elismy wodnej, grzybieni północnych i kłoci wiechowatej. Przy brzegu zbiornika można spotkać rosiczkę okrąglolistną, bagno zwyczajne. Ze względu na zachowanie cennych wartości
  przyrodniczych tegoż rezerwatu wejście na jego teren jest możliwe tylko za indywidualna zgoda Wojewody.
  
  Jezioro Laska - powołany zarządzeniem Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 21.07.1977 r., obszar jeziora o powierzchni 70,40 ha stanowiący zbiornik wodny, przez który przepływa rzeka Zbrzyca. Jest to jezioro typu eutroficznego o maksymalnej głębokości 3,6 m , o szeroko wykształconej linii szuwarów i roślinności wodnej zanurzonej. Został utworzony w celu trwałego zabezpieczenia i zachowania miejsc lęgowych licznych gatunków ptaków wodnych i błotnych, w szczególności łabędzia niemego. Poza nim występują tu: kaczki krzyżówki, perkozy dwuczube, gągoły, łyski, mewy śmieszki, czaple siwe. Zalatują na ten akwen : orzeł bielik, kormoran, błotniak stawowy czasami rybołów. Ze względu na zachowanie cennych wartości przyrodniczych tegoż rezerwatu wejście na jego teren jest możliwe tylko za indywidualną zgoda Wojewody.
  
  Bagno Stawek - powołany Zarządzeniem Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 04.04.1977 r. Rezerwat stanowi zarastające jeziorko, połączone niewielka strugą z jeziorem Płęsno wraz z otaczającym je torfowiskiem o powierzchni 40,80 ha. Ciekawostka rezerwatu jest funkcjonujący lokalny mikrosystem hydrologiczny. Struga jest odprowadzany nadmiar wody pochodzącej z wycieku wód podskórnych ze wzniesień na obrzeżu rezerwatu. W przypadku obniżenia się poziomu wód w rezerwacie następuje napływ wody z jeziora Płęsno. Występuje tu wiele rzadkich, chronionych roślin m. in. jeżogłówka najmniejsza, rosiczka okrągłolistna i pośrednia, widłak jałowcowaty, wyblin jednolistny, lipiennik Loesela, bagno zwyczajne, żurawina drobnolistna, bazyna czarna, kruszczyk błotny, storczyk szerokolistny, skalnica torfowiskowa, listera jajowata. Ze względu na zachowanie cennych wartości przyrodniczych tegoż rezerwatu wejście na jego teren jest możliwe tylko za indywidualna zgoda Wojewody.
  
  Jezioro Małe Łowne - rezerwat powołany zarządzeniem Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 31.12.1993 r. - jest to fragment lasu, bagno i jezioro o łącznej powierzchni 37,83 ha. Celem ochrony jest zachowanie cennych zbiorowisk turzycowo - mszarnych. Szczególna ochrona objęto roślinność torfowisk wysokich i przejściowych w otoczeniu boru bagiennego wraz z roślinnością charakterystyczna dla zbiornika wodnego we wczesnym stadium zarastania płem mszarnym. Unikatowym walorem jest silnie skąpożywny charakter jeziora Małe Łowne. Jest to jezioro o wodzie oligohumusowej. Ze względu na zachowanie cennych wartości przyrodniczych tegoż rezerwatu wejście na jego teren jest możliwe tylko za indywidualna zgoda Wojewody.
  
  Piecki - powołany 21. 11. 2001 roku Rozporządzeniem Wojewody Pomorskiego (Dz. Urz. Woj. Pomorskiego, Nr 91, poz. 1318), o powierzchni 19,42 ha, otulinie 92,89 ha. Celem powołania jest ochrona rzadkiej i chronionej roślinności wodnej i torfowiskowej, ( przejściowe i wysokie torfowiska ). Rezerwat obejmuje jeziora: Piecki, Piecki Male, Kaczewo oraz torfowiska i bory bagienne. Z cennych gatunków flory występują tutaj: rosiczki - okrągłolistna, pośrednia i długolistna, bazyna czarna, widłak wroniec, widłak goździsty żurawina drobnoowockowa, wyblin jednolistny. Ze względu na zachowanie cennych wartości przyrodniczych tegoż rezerwatu, wejście na jego teren jest możliwe tylko za indywidualna zgoda Wojewody.
   
• Parki krajobrazowe
  • Zaborski Park Krajobrazowy gm. Chojnice, gm. Brusy 34 026 [ha]
  • http://www.zaborypark.eco.pl/
    
  • Tucholski Park Krajobrazowy gm. Chojnice, gm. Czersk 11 323 [ha] - w woj. pomorskim
  • http://www.tuchpark.tuchola.pl/

Zaborski Park Krajobrazowy

• Szata roślinna:

W krajobrazie Parku wśród zbiorowisk leśnych dominują bory sosnowe. Spotyka się suboceaniczny bór świeży, bór chrobotkowy oraz bór wrzosowy. Na obrzeżu jezior dystroficznych potkać można zachowane w stanie naturalnym bory bagienne. W obniżeniach terenowych występuje bór trzęslicowy oraz fragmenty brzeziny bagiennej. Na glebach wytworzonych glin morenowych w południowej, zachodniej i centralnej części Parku zachowały się w naturalnym stanie lasy typu grądowego z bogatym runem.
Lasy na terenie Parku obfitują w liczne gatunki grzybów jadalnych i pozostałych. Wiele gatunków grzybów jest pod ochroną gatunkową: smardzowate ( okrątek czerwony, purchawica olbrzymia). Niektóre gatunki grzybów żyją w symbiozie glonami tworząc plechowate rośliny zwane porostami. Flora porostów na terenie ZPK jest bogata i liczy 259 gatunków. W tej liczbie 65 gatunków podlega ochronie ścisłej, 1 gatunek podlega ochronie częściowej. Dalsza grupa to bardzo rzadkie należące do tzw. "Czerwonej Księgi"- zagrożonych wyginięciem. Do rzadkich i chronionych porostów należą: płucnica islandzka, płucnik granicznik, płucnica niwalna, kilka gatunków brodaczki, odnóżyca jesionowa, tarczownica lipowa, pawężnica, czasznik modrozielony, chrobotek alpejski, włostka kędzierzawa.
Ciekawym elementem flory Parku są zbiorowiska roślinności torfowiskowej. Torfowiska niskie, typu rzeczno - jeziornego są zalewane okresowo przez wodę niosącą żyzny namuł i w warunkach małego dostępu powietrza tworzą się tam osady organiczne zwane torfem oraz roślinność niskotorfowa ze znaczną przewagą turzyc, kosaćców żółtych. Najczęściej spotykanymi zespołami roślinnymi są: szuwar turzycy błotnej, zaostrzonej i prosowatej. W nieckach i zagłębieniach terenu ZPK rozwijają się torfowiska wysokie, na które decydujący wpływ mają wody opadowe. Niekiedy tworzą się tam torfowiska przejściowe, ukształtowane w wyniku oddziaływania wód opadowych jak i niewielkich, dystroficznych zbiorników wodnych. Jeziora te zarastają wokół tzw. płem i turzycami, gdzie często występują rosiczki (okrągłolistna, pośrednia i długolistna). Opodal od lustra wody tworzą się torfowiska wysokie o charakterystycznej budowie kępkowo - dolinkowej, które oprócz torfowców porastają inne rośliny jak: modrzewnica zwyczajna, bagno zwyczajne, bażyna czarna, żurawina błotna i drobnoowockowa. Najczęstszymi zespołami są: mszar kępkowo - dolinkowy, mszar przygiełkowy oraz mszar z turzycą bagienną. Torfowiska te posiadają specyficzny urok i są częstym elementem krajobrazu Parku. W tych miejscach często obserwujemy gatunki reliktowe oraz chronione. Na uwagę zasługuje grupa reliktów polodowcowych, należą do nich; turzyca strunowa, bażyna czarna, skalnica torfowiskowa, fiołek torfowy, żurawina drobnoowockowa, zimoziół północny, oraz reliktowe mszaki (mchy, watrobowce) np. sierpowiec błyszczący - ochrona ścislą. Z roślin chronionych występuje 6 gatunków widłaków: goździsty, jałowcowaty, spłaszczony, cyprysowaty, torfowy i wroniec. Dalsze gatunki chronione w ZPK m.in.: żłobik koralowy, kruszczyk rdzawoczerwony, lipiennik Loesela, listera jajowata (storczyki). Do rzadkich należa rośliny wodne występujące w bardzo czystych jeziorach lobeliowych: stroiczka wodna, poryblin jeziorny, brzeżyca jednokwiatowa, wywłócznik skrętolistny, jeżogłówka pokrewna, elisma wodna. Również spotykamy kolejne cenne gatunki: kłoć wiechowata, turzycę dwupienną, rdestnicę długolistną, grzybienie północne, grążele żółte i drobne, osokę aloesowatą, żabiściek pływający, pływacz pospolity, tojeść bukietowa oraz ponikło błotne.
 

• Fauna:

• Jeziora:

• Rzeki:

• Świat roślin:

• Świat zwierząt:

• Obszary chronionego krajobrazu

a) Chojnicko - Tucholski pow. chojnicki 15.000 [ha]

b) Północny część wschodnia pow. chojnicki 3.800 [ha]

c) Północny część zachodnia pow. chojnicki 4.000 [ha]

• Pomniki przyrody - ilość z uwzględnieniem rodzaju
  • Ogółem: 221, w tym
    • Pojedyncze drzewa: 114
    • Grupy drzew: 71
    • Aleje: 5
    • Głazy narzutowe: 4
    • Inne: 27

• Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe: brak

• Użytki ekologiczne - 484.,15 ha
  • Gm. Brusy -34 użytki
  • Gm. Chojnice - 109 użytki
  • Gm. Czersk - 38 użytki

Obszary Natura 2000
SOO Sandr Brdy PLH 220026 typI
SOO Lubnia PLH220015 typB
SOO Bór Chrobotkowy – PLH 220004 typ B
OSO Dolina Słupi PLB220002 typ F
OSO Wlk. Sandr Brdy typ    F
Młosino (Shadow List)

Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody
Ogółem 80256,9 ha

• Ścieżki edukacyjne
  
  • Szlaki piesze:
  • Niebieska ścieżka dydaktyczna Piła Młyn”
    • Rozpoczyna się w miejscowości Bachorze, tuż przy pętli autobusowej, a kończy na parkingu, przy ujściu Strugi Siedmiu Jezior do jeziora Charzykowskiego. Prowadzi ona przez najatrakcyjniejsze obszary Parku i pozwala na zapoznanie się z jego zróżnicowaniem florystyczno – faunistycznym, a także z różnymi typami genetycznymi i limnologicznymi jezior. Aby przejść cała trasę należy pokonać ok. 6,5 km, co zajmie ok. 3 h. Przebieg całej ścieżki oznakowany jest w terenie kwadratami o boku 10 cm koloru białego z niebieskim paskiem szerokości 3 cm. Zaplanowano na niej dziewięć przystanków, przy czym nie oznakowano ich w terenie tablicami. Są to:
      • I. Rośliny chronione
      • II. Jezioro dystroficzne Kacze Oko
      • III. Pomniki przyrody
      • IV. Jezioro Płęsno
      • V. Ols porzeczkowy
      • VI. Jezioro Skrzynka
      • VII. Jezioro Charzykowskie
      • VIII. Ujście Strugi Siedmiu Jezior
      • IX. Śródleśny parking przy jeziorze Charzykowskim (byłe pole namiotowe „Strużka”)
      • Odnalezienie w/w przystanków nie powinno nastręczać trudności, gdy skorzystamy z przewodnika autorstwa Beata Grabowskiej pt.: Piła Młyn  
  • Czerwona ścieżka dydaktyczna Łąki Józefowskie
    • Zaczyna się i kończy przy śródleśnym parkingu - ok. 3 km na północ od wsi Klosnowo. Długość tej ścieżki wynosi ok. 6 km, dlatego też czas przejścia nie powinien zająć więcej niż 2,5 godziny. W terenie trasa została oznakowana białymi kwadratami z czerwonymi ukośnymi paskami. Ścieżka prowadzi przez różnorodne ekosystemy Parku – las, łąkę i jezioro. Przygotowano tu dziewięć następujących punktów dydaktycznych, które nie są oznakowane w terenie:
      • I. Bór świeży
      • II. Martwe drzewa jako przykład ekosystemu na niewielkiej powierzchni
      • III. Znaczenie mrówek w lesie
      • IV. Bobry
      • V. Jezioro Ostrowite
      • VI. Łąki jako antropogeniczny ekosystem nieleśny
      • VII. Drzewa i krzewy Parku
      • VIII. Budowa piętrowa lasu
      • IX. Rośliny dna lasu
    • Szczegółowych informacji o ścieżce należy szukać w przewodniku przygotowanym przez Magdalenę Kochanowską, Ewę Szopińską oraz Wojciecha Błoniarza pt.: Łąki Józefowskie.  
  • Zielona ścieżka dydaktyczna Wokół jeziora lobeliowego Wielkie Gacno”
    • Ta najdłuższa ścieżka dydaktyczna Parku zaczyna się w miejscowości Funka, w miejscu gdzie krzyżuje się droga asfaltowa z drogą prowadzącą do Klosnowa, a kończy się w Bachorzu przy pętli autobusowej. Aby przejść cała trasę trzeba pokonać 7,5 km, co zajmuje ok. 3,5 h. Zobaczyć tu możemy jeziora lobeliowe z charakterystyczną dla nich roślinnością, sukcesję w strefie przyjeziornej i na wydmie. To najlepsze miejsce by zapoznać się z mieszkańcami lasu, wydmy i jezior. Podobnie jak poprzednie ścieżki, w terenie oznakowano ją białymi kwadratami, tym razem jednak z zielonymi ukośnymi paskami. Oprócz oznakowania warto wesprzeć się wiedzą zawartą w przewodniku pt.: „Wokół jeziora lobeliowego Wielkie Gacno”, autorstwa Mariusza Grzempy. Publikacja omawia osiem wyznaczonych przy tej ścieżce przystanków:
      • I. Krajobraz okolic jeziora Wielkie Gacno
      • II. Jezioro lobeliowe Wielkie Gacno
      • III. Lobelia
      • IV. Poryblin
      • V. Sukcesja w strefie pojeziernej
      • VI. Brzozy, martwe drzewo i ogłodek
      • VII. Dziuple
      • VIII. Sukcesja na wydmie
  • Botaniczna ścieżka dydaktyczna dla osób niepełnosprawnych
    • Jest to najkrótsza ścieżka Parku Narodowego „Bory Tucholskie”. Znajduje się przy siedzibie Parku w Charzykowach. Jej powierzchnia nie przekracza 0,5 ha. Przeznaczona jest dla tych wszystkich, którzy pragną zapoznać się z florą regionu Borów Tucholskich, a nie mogą odbywać dłuższych wędrówek. Mogą z nij korzystać również osoby na wózkach inwalidzkich. Na niewielkim obszarze posadzono typowe i jednocześnie kluczowe gatunki dla flory Borów Tucholskich, stosunkowo łatwe do rozpoznawania. Zadbano, aby przy ścieżce znalazła się ekspozycja roślin łatwo rozpoznawalnych po dotyku i lub zapachu. Powstała ona przede wszystkim z myślą o osobach niedowidzących i niewidomych. Na ścieżce wyznaczono dwanaście punktów:
      • I. Dziko rosnące rośliny trujące i użytkowe
      • II. Siedliska borowe
      • III. Paprotniki
      • IV. Zbiorowiska lasu liściastego: grąd, dąbrowa i buczyna
      • V. Lasy łęgowe i olsy
      • VI. Rośliny rzadki i chronione
      • VII. Zbiorowiska wodne i rośliny szuwarowe
      • VIII. Torfowisko
      • IX. Rośliny łąkowe
      • X. Rośliny towarzyszące człowiekowi
      • XI. Rośliny muraw piaskowych, wrzosowisk i wydm
      • XII. Ogród zmysłów
    • Więcej informacji nt. w/w ścieżki można znaleźć w przewodniku pt.: Botaniczna ścieżka dydaktyczna, którego autorami są Beata Grabowska, Mariusz Grzempa oraz Magdalena Kochanowska.
  • szlak zielony – BY 2061: Szlak Strugi Siedmiu Jezior”: Chojnice- Jarcewo – Klosnowo – Dębowa Góra – Małe Swornegacie – Chojniczki – Charzykowy (46 km)
  • szlak czerwony – BY 2016c: „Szlak Kaszubski im. Juliana Rydzkowskiego”: Chojnice – Chojniczki – Bachorze – Stara Piła – Męcikał – Giełdon - Wiele  (51 km) –
  • szlak niebieski – BY 2059n, „Szlak Zbrzycy”: Swornegacie – Zbrzyca – Kłoniecznica – Laska – Widno – Rolbik – Kaszuba – Leśno – Orlik – Lamk (33 km) przebiegający dalej do Wdzydz Kiszewskich
  • szlak zielony – BY2056: Brusy – Zalesie – Leśno – Parzyn – Kruszyn – Kubianowo – Laska – Płęsno – Drzewicz (41 km)
  • szlak żółty – im. Józefa Bruskiego: Charzykowy – Wolność – Babilon – j. Duże Łowne – Charzykowy  -   o długości 27 km;
  • szlak niebieski – BY 202n, „Szlak Brdy”: Konarzyny – Małe Swornegacie – Swornegacie  - Drzewicz – Męcikał – Mylof – Rytel, szlak przebiega dalej do Bydgoszczy
  • szlak żółty „Kasztelański”: Rytel –Lotyń – Wysoka, szlak dochodzi do miejscowości Gostycyn
  • Szlaki wodne:
  • Brda – dostępna do spływów kajakowych na długości 233 km, szlak zaczyna się od Jeziora Głębokiego i wiedzie przez jeziora Szczytno, Końskie, Krępsko, Charzykowskie, Długie, Karsińskie, Witoczno, Małołąckie, Dybrzk, dalej przez Tucholski Park Krajobrazowy do Zalewu Koronowskiego i Bydgoszczy,
  • Zbrzyca – długość 45 km – rozpoczyna się  na Jeziorze Sarnowiczym Wielkim, prowadzi przez jeziora: Dywan, Somińskie, Kruszyńskie, Parzyn, Michałowo, Laska, Książe, Parszczenica i łączy się z Brdą w Jeziorze Witoczno.
  • Szlaki wodne lokalne jednodniowe:
  • Szlak Chociny z miejscowości Zielona Huta do Swornegaci
  • Szlak Charzykowski z Charzyków wzdłuż brzegów jeziora do Małych Swornegaci, gdzie łączy się ze Szlakiem Brdy.
  • Trasy rowerowe znakowane
    • Trasa czarna po Borach Tucholskich - długość 113 km – Tuchola – Raciąż – Lutom – Woziwoda – Czersk – Odry – Karsin – Wiele – Leśno – Czapiewice – Drzewicz – PN „Bory Tucholskie” – Bachorze – Chojnice lub alternatywnie ze wsi Leśno przez Kaszubę – Rolbik – Laskę – Śluzę – Swornegacie – Chociński Młyn do Bachorza
    • Trasa niebieska – długość 166km -  Bydgoszcz – Tuchola – Woziwoda – Lutom – Rytel – Mylof – Klosnowo – Drzewicz – Swornegacie – Chociński Młyn – Bachorze – Charzykowy – Chojnice
• Wycieczki z przewodnikiem  - Brak danych
• Prelekcje Brak danych
• Wydawnictwa – podać:
  • Spotkania z przyrodą. Park Narodowy „Bory Tucholskie”
  • Osobliwości przyrody Parku Narodowego „Bory Tucholskie”
  • Tabela lichenoindykacyjna
  • Poznaj Park Narodowy „Bory Tucholskie”

• brak prac

Park Narodowy - nie występuje

Rezerwat przyrody

• "Osiedle Kormoranów" gm. Przechlewo 20,46 ha
• "Cisy w Czarnem" gm. Rzeczenica 26,29 ha
• "Międzybórz" gm. Rzeczenica 1,63 ha
• "Bocheńskie Błoto" gm. Rzeczenica 15,68 ha
• "Jezioro Sporackie" gm. Człuchów 11,36 ha.
• "Jezioro Krasne" gm. Przechlewo 28,00 ha
• "Jezioro Bardze Małe" gm. Człuchów 7,37 ha
• "Jezioro Cęgi Małe" gm. Koczała 4,06 ha
• "Bagnisko Niedźwiady" gm. Przechlewo 47,54 ha
• "Miłachowo" gm. Debrzno 3,70 ha
• "Przytoń" gm. Przechlewo 19,57 ha
• "Sosny" gm. Człuchów 1,49 ha
• "Dolina Gwdy" gm. Czarne 428,20 ha

• "Osiedle Kormoranów" utworzony dla ochrony miejsc lęgowych kormorana czarnego i czapli siwej
• "Cisy w Czarnem" -rezerwat leśny obejmujący jedno z najbogatszych stanowisk cisa w Polsce
• "Międzybórz"- rezerwat leśny chroniący fragment lasu mieszanego o pierwotnym charakterze
• "Bocheńskie Błoto"- rezerwat torfowiskowy obejmujący torfowisko przejściowe z charakterystycznymi zespołami roślin bagiennych stanowiące ostoję ptactwa wodno-błotnego.
• "Jezioro Sporackie" -rezerwat florystyczny obejmujący jezioro lobeliowe oraz fragment torfowiska przejściowego.
• "Jezioro Krasne" - rezerwat florystyczny chroniący stanowiska rzadkich roślin związanych z biocenozą jeziora lobeliowego.
• "Jezioro Bardze Małe"-rezerwat wodny chroniący jezioro lobeliowe.
• "Jezioro Cęgi Małe" -rezerwat wodny obejmujący jezioro dystroficzne z przylegającym torfowiskiem przejściowym.
• "Bagnisko Niedźwiady" - rezerwat leśny utworzony dla ochrony torfowiska przejściowego i boru bagiennego.
• "Miłachowo" - rezerwat florystyczny utworzony dla ochrony muraw i zarośli kserotermicznych z rzadkimi roślinami ciepłolubnymi osiągającymi tu północna granicę zasięgu.
• "Przytoń" - rezerwat leśny obejmujący fragment charakterystycznego dla terenów morenowych lasu mieszanego z udziałem buka, położony nad przełomowym odcinkiem Brdy.
• "Sosny" -rezerwat leśny chroniący fragment lasu mieszanego z sosnami pomnikowych rozmiarów.
• "Dolina Gwdy" - rezerwat krajobrazowy obejmujący fragmenty dolin Gwdy i Czernicy zachowane w stanie zbliżonym do naturalnego.

Park krajobrazowy - nie występuje

Obszary chronionego krajobrazu

• "Okolice Jezior Krępsko i Szczytno" o pow. 12 428 ha, na terenie powiatu człuchowskiego 11 578 ha
• "Zespół Jezior Człuchowskich" o pow. 1 108 ha, w całości na terenie powiatu człuchowskiego
• "Źródliskowy obszar Brdy i Wieprzy na wschód od Miastka" o pow. 11 776 ha, na terenie powiatu człuchowskiego l 500 ha (okolice Pietrzykowa)
• "Fragment Borów Tucholskich" o pow. 16 632 ha, na terenie powiatu człuchowskiego 550 ha (okolice Jez. Lipczyno)
• "Obszar Chronionego Krajobrazu na południowy wschód od Jeziora Bielsko" o pow. 388 ha
• "Dolina rzeki Debrzynki" o pow. 1 745 ha w tym 1 007 ha na terenie powiatu człuchowskiego.

          Główne walory przyrodnicze - brak danych

• Pomniki przyrody - ilość z uwzględnieniem rodzaju
  • 52 -okazy drzew
  • 5 -głazy narzutowe
• Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe - brak

• Użytki ekologiczne
  • "Źródlisko rz. Ruda" , Koczała, część działki nr 499 o pow. 2,82 ha
  • Półwysep "Dymin", Koczała, działka nr 576/1 o pow. 1,06 ha
  • "Mokradła nad Jeziorem Łazienkowskim" , Człuchów, część działek nr 12/2-21/2 i 12/2-19, obręb 64, o pow. 6,41 ha
  • las, Koczała, leśnictwo Niesiłowo, oddział 16 p, o pow. 0,85 ha

• Jezioro Piasek    PLH220013    B
• Jezioro Krasne    PLH220035    B
• Dolina Wieprzy i Studnicy    PLH220038    B

Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody.

• 17057,67 ha poza obszarami Natura 2000

• Ścieżki edukacyjne
  • Na terenie nadleśnictw urządzone są ścieżki dydaktyczne:
    • na obszarze Nadleśnictwa Niedźwiady w Przechlewie 4 ścieżki edukacyjne rowerowe: do Zawady i nad jezioro Szczytno, do Imielna i nad jezioro Gwiazda, do Przechlewka i nad jezioro Krasne, wokół jeziora Lipczyno
    • na obszarze Nadleśnictwa Czarne Człuchowskie na terenie obrębu Międzybórz, w leśnictwie Sarniak 1 ścieżka dydaktyczna
    • na obszarze Nadleśnictwa Człuchów 1 ścieżka dydaktyczna.
• Wycieczki z przewodnikiem - brak danych
• Prelekcje - brak
• Wydawnictwa - brak

• Gmina Człuchów (wiejska)
  • OChK nr   9 – „Okolice jezior Kępsko i Szczytno”
  • Poprawa stanu czystości jeziora Krępsko
  • czas realizacji 2008-2009
  • poniesione dotychczas nakłady 7 328,00 PLN
  • wartość całego projektu 800 000,00 PLN

Park Narodowy: nie występuje

Rezerwaty przyrody:

• Nazwa: Dolina Kłodawy,
  • Lokalizacja: gmina Trąbki Wielkie
  • Wielkość: 14,36 ha
  • Główne walory przyrodnicze:
    obszar rezerwatu obejmuje fragment doliny rzeki Kłodawy, silnie wciętej w wysoczyznę morenową ( ok. 20 m) zbocza doliny są strome i są one miejscem występowania licznych obszarów źródliskowych
• Nazwa: Wyspa na jeziorze Przywidz
  • Lokalizacja: Przywidz
  • Wielkość: 4,55 ha
  • Główne walory przyrodnicze:
    200 - letni drzewostam bukowy z domieszką lipy i innych drzew liściastych
• Nazwa: Jar Reknicy
  • Lokalizacja: gmina Kolbudy
  • Główne walory przyrodnicze:
    przełomowy odcinek doliny rzecznej z licznymi okazami pomnikowych drzew i cennych gatunków roślin zielnych
• Nazwa: Bursztynowa Góra
  • Lokalizacja: gmina Kolbudy
  • Główne walory przyrodnicze:
    Wyrobiska dawnej kopalni bursztynu

Obszary chronionego krajobrazu:

• Nazwa: OCHK Żuław Gdańskich
  • Lokalizacja: gmina Cedry, Suchy Dąb, Pruszcz Gd.
  • Wielkość: pow. całk. 30 092 km² (27 500 na terenie powiatu)
  • Główne walory przyrodnicze:
    Obszar ten obejmuje równinę deltową Wisły ze skomplikowanym systemem hydrograficznym (polderowo-grawitacyjnym). Obszar charakteryzuje się dominacją użytków zielonych i pól uprawnych.
• Nazwa: Przywidzki OCHK, obejmuje:
  • Lokalizacja: gmina Przywidz
  • Wielkość: całk. pow. 10 888 ha (8 900 ha na terenie powiatu)
  • Główne walory przyrodnicze:
    Urozmaicone ukształtowanie terenu, duży powierzchniowy udział lasow i znaczna jeziorność
• Nazwa: OCHK Doliny Raduni
  • Lokalizacja: Kolbudy, Pruszcz Gdański, całk.
  • Wielkość: Pow. 3 340 ha (1 450 ha na terenie powiatu)
  • Główne walory przyrodnicze:
    Złożona struktura goemorfologiczna tworzona przez baseny i przełomy rzeczne
• Nazwa: Otomiński OCHK,
  • Lokalizacja: gmina Kolbudy,
  • Wielkość: pow. 2 072 ha (1 400 w granicach powiatu)
  • Główne walory przyrodnicze:
    Urozmaicony krajobraz okolic jeziora Otomińskiego

Pomniki przyrody:

• Na terenie powiatu znajduje się 75 pomników przyrody, z czego: 48 pojedynczych drzew, 18 grup drzew, 2 aleje, 7 głazów narzutowych.

• Zespoły przyrodniczo - krajobrazowe: brak
• Użytki ekologiczne:

Powołane Uchwałami Rady Gminy:

• "Park Wiejski" w miejscowości Jankowo
• "Sarnia Góra" w Kolbudach
   

• W ramach tworzonego systemu ochrony przyrody Natura 2000 z terenu Powiatu Gdańskiego włączone mają być do niego OSO „Dolina Dolnej Wisły” (na podstawie Dyrektywy Ptasiej RE) oraz dwa SOO: „Dolina Kłodawy” i „Dolina Reknicy” (na podstawie Dyrektywy Siedliskowej RE).
• Ponadto planowane jest powiększenie Przywidzkiego Obszaru Chronionego Krajobrazu oraz utworzenie dwóch nowych Skarszewskiego i Kociewskiego (wszystkie częściowo na obszarze Powiatu Gdańskiego).
  

• Ścieżki edukacyjne
  • Wycieczki szlakami pieszymi regionu gdańskiego
  • Trasy Rowerowe na Żuławach Gdańskich, Motława przez Żuławy Gdańskie
• Wycieczki z przewodnikiem brak danych
• Prelekcje brak danych
• Wydawnictwa – podać: brak

brak

Park Narodowy - nie występuje

Rezerwaty przyrody 

• Nazwa: Stare Modrzewie
  • lokalizacja: gm. Kartuzy
  • wielkość [ha]: 4,85
  • główne walory przyrodnicze: Stanowisko modrzewia europejskiego w wieku ok. 200 lat na siedlisku kwaśnej buczyny i grądu
• Nazwa: Zamkowa Góra
  • lokalizacja: gm. Kartuzy
  • wielkość [ha]: 8,88
  • główne walory przyrodnicze: Kwaśna i żyzna buczyna pomorska z ok. 250 - letnim drzewostanem na szczycie i zboczach wzgórza morenowego
• Nazwa: Kurze Grzędy
  • lokalizacja: gm. Kartuzy
  • wielkość [ha]: 170,7
  • główne walory przyrodnicze: Bór bagienny i lasy dębowo - bukowe, stanowiska szeregu rzadkich i chronionych roślin naczyniowych i zarodnikowych
• Nazwa: Jezioro Turzycowe
  • lokalizacja: gm. Kartuzy
  • wielkość [ha]: 11,39
  • główne walory przyrodnicze: Rezerwat utworzony dla ochrony stanowiska turzycy skąpokwiatowej, które zaniknęło pomimo utworzenia rezerwatu. Jeziorko dystroficzne otoczone torfowiskem z fragmentami boru bagiennego i brzeziny bagiennej.
• Nazwa: Staniszewskie Błoto
  • lokalizacja: gm. Kartuzy
  • wielkość [ha]: 130,41
  • główne walory przyrodnicze: Leśne i fragmenty nieleśnych zbiorowisk roślinnych na glebach torfowych ( bór bagienny, brzezina bagienna, fragmenty torfowisk przejściowych.) Jedna z największych w województwie populacji widłaka jałowcowatego, stanowisko szeregu innych rzadkich i chronionych roślin naczyniowych i zarodnikowych - wrzościa bagiennego.
• Nazwa: Leśne Oczko
  • lokalizacja: gm. Kartuzy
  • wielkość [ha]: 31,66
  • główne walory przyrodnicze: Jeziorko dystroficzne otoczone mozaiką zbiorowisk torfowiskowych o strefowym układzie. Stanowisko kilku gatunków chronionych roślin naczyniowych.
• Nazwa: Żurawie Błoto
  • lokalizacja: gm. Kartuzy
  • wielkość [ha]: 109,13
  • główne walory przyrodnicze: Zespół torfowisk przejściowych i zbiorników dystroficznych. Fragmenty lasów dębowo - bukowych otaczających układy torfowiskowe. Stanowisko kilku gatunków chronionych roślin naczyniowych, ostoja ptaków wodno - błotnych.
• Nazwa: Jezioro Lubygość
  • lokalizacja: gm. Kartuzy
  • wielkość [ha]: 70,85
  • główne walory przyrodnicze: Rynna jez. dystroficznego otoczona kwaśną buczyną o ok. 200 - letnim drzewostanie. Stanowiska rzadkich i chronionych gatunków rośln i owadów.
• Nazwa: Lechicka Szczelina
  • lokalizacja: gm. Kartuzy
  • wielkość [ha]: 41,32
  • główne walory przyrodnicze: Zalesione brzegi Jez. Kocenko. Dobrze zachowane fragmenty żyznej i kwaśnej buczyny pomorskiej. Nasadzenia gatunków obcych geograficznie, np. Daglezji i pierścienice.
• Nazwa: Staniszewskie Zdroje
  • lokalizacja: gm. Kartuzy
  • wielkość [ha]: 37,2
  • główne walory przyrodnicze: Strome zbocza górnego odcinka doliny Łeby z licznymi, bardzo dobrze zachowanymi żródliskami. Silna mozaika leśnych zbiorowisk roślinnych - buczyn, grądu, łęgów, w tym także łęgu podgórskiegu. Bardzo łagodna i zróżnicowana flora roślin naczyniowych.
• Nazwa: Jar Rzeki Raduni
  • lokalizacja: gm. Somonino
  • wielkość [ha]: 84,24
  • główne walory przyrodnicze: Zbiorowiska grądów i łęgów olszowych oraz buczyn. Bardzo bogata flora roślin naczyniowych z licznymi gatunkami rzadkimi i chronionymi. Bogate skupienie gatunków o podgórskim charakterze zasięgu.
• Nazwa: Ostrzycki Las
  • lokalizacja: gm. Stężyca
  • wielkość [ha]: 55,13
  • główne walory przyrodnicze: Zbiorowiska żyznej i kwaśnej buczyny na wapiennej. Bardzo bogata flora roślin naczyniwych, liczne gatunki storczyków, w tym najbogatsze stanowisko obuwika w regionie i stanowisko storzana bezlistnego.
• Nazwa: Szczyt Wieżyca
  • lokalizacja: gm. Stężyca
  • wielkość [ha]: 33,59
  • główne walory przyrodnicze: Najwyższe wzniesienie niżu polskiego z ok. 150 - letnim drzewostanem bukowym na siedliskach kwaśnej i żyznej buczyny pomorskiej. Fragmenty lasów dębowo - bukowych.

Park krajobrazowy

• Nazwa: Kaszubski Park Krajobrazowy
  • lokalizacja: powiat kartuski
  • wielkość [ha]: 30,985
  • główne walory przyrodnicze: Centralna część Poj. Kaszubskiego o bardzo urozmaiconej rzeźbie terenu z obecnością wysokich wzgórz morenowych (Wieżyca 328,6 m npm), rynien jeziornych, dolin rzecznych, fragmentów pól sandrowych. Silnie rozbudowana sieć hydrograficzna ze źródliskowymi odcinkami wielu rzek, np. Łeba, Radunia i szeregiem jezior o skomplikowanej linii brzegowej i znacznej głębokości, w tym także jezior lobeliowych. Fragmenty bardzo wartościowej roślinności leśnej i nieleśnej.

Obszary chronionego krajobrazu

• Nazwa: Obszar Chronionego Krajobrazu Doliny Raduni
  • Lokalizacja: Dno i zbocza doliny rzeki Raduni i sąsiadujące z osią doliny tereny leśne i rolne na terenie gm. Żukowo i Somonino
  • Wielkość [km²]: 33,4
  • Walory przyrodnicze: dolina rzeki z licznymi basenami i przełomami, z dobrze zachowanym strefowym układem zbiorowisk roślinnych
• Nazwa: Kartuski Obszar Chronionego Krajobrazu
  • Lokalizacja: Gminy: Kartuzy, Somonino, Kolbudy i Żukowo, na terenie Nadleśnictwa Kartuzy
  • Wielkość [km²]: 68,8
  • Walory przyrodnicze: obszar w centralnej części Pojezierza Kaszubskiego o młodoglacjalnej rzeźbie z licznymi jeziorami, w tym jeziora lobeliowe
• Nazwa: Obszar Otomiński Chronionego Krajobrazu
  • Lokalizacja: Leży na terenie Gdańska i gminy Kolbudy, w Nadleśnictwie Kolbudy
  • Wielkość [km²]: 20,72
  • Walory przyrodnicze: dość silnie przekształcony kompleks leśny z dominacją buczyn i lasów dębowo - bukowych oraz jezioro Otominskie
• Nazwa: Przywidzki Obszar Chronionego Krajobrazu
  • Lokalizacja: Leży w gminach: Kolbudy, Przywidz i Nowa Karczma, Żukowo na terenie Nadleśnictwa Kolbudy i Kościerzyna
  • Wielkość [km²]: 7,06
  • Walory przyrodnicze: obszar o silnie urozmaiconej rzeźbie terenu z rynnami jeziornymi, wzgórzami morenowymi i licznymi jeziorami
• Nazwa: Gowidliński Obszar Chronionego Krajobrazu
  • Lokalizacja: Leży na terenie gminy Sierakowice i Sulęczyno
  • Wielkość [km²]: 135,49
  • Walory przyrodnicze: obszar o młodoglacjalnym krajobrazie wzgórz morenowych i rozległych równin sandrowych.

Pomniki przyrody - ilość z uwzględnieniem rodzaju

• Pomniki przyrody ożywionej, pojedyncze, - ilość: 82
• Pomniki przyrody stanowiące grupy drzew: łącznie - 15
• Pomniki przyrody nieożywionej, łączna ilość: - 16
• głaz - 13
• grupa głazów - 3 sztuki
• Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe

Wyznacza się w celu ochrony zachowania ciągłości przestrzennej struktur przyrodniczo-krajobrazowych o szczególnym znaczeniu dla funkcjonowania przyrody Kaszubskiego Parku i dla identyfikacji jego specyfiki krajobrazowej, w tym rewaloryzacja i ochrona krajobrazu rynien jeziornych, obejmujących różnorodne struktury przyrodnicze oraz walory kulturowe, ochronę lęgowisk ptaków wodno-błotnych, oraz przywrócenie ładu przestrzennego zdewastowanego krajobrazu osadniczo-rekreacyjnego wyjątkowo cennych fragmentów krajobrazu naturalnego, dla zachowania jego wartości estetycznych.

Użytki ekologiczne - nie występują

Obszary chronione-Natura 2000 - brak informacji

Powiat kartuski  - SOO – Specjalne  Obszary Ochrony  (siedliskowe)

Powiat kartuski  - OSO – Obszary Specjalnej  Ochrony  (ptasie)

brak danych

brak danych

Rezerwaty przyrody:

• Strzelnica
  • Lokalizacja: Miasto Kościerzyna
  • Wielkość: 3,6 ha
  • Główne walory przyrodnicze:
    Rezerwat leśny. Chroni fragment lasu mieszanego (liściasto - iglastego) o cechach naturalnych ze skupieniami pomnikowych dębów z okazałymi bukami, sosnami i innymi drzewami. Występujące tu drzewostany, w przewadze dwupiętrowe, budują oba rodzime dęby w wieku 120 - 210 lat, rzadziej młodsze, a także zróżnicowany wiekowo buk, którego najstarsze osobniki osiągają około 180 lat oraz posadzona tu w przeszłości 180-letnia sosna. Skład drzewostanów wzbogacają kilkudziesięcioletnie osobniki grabu, brzozy brodawkowatej, rzadziej innych gatunków.

• Czapliniec we Wierzysku
  • Lokalizacja: Gmina Kościerzyna
  • Wielkość: 10,5 ha
  • Główne walory przyrodnicze:
    Rezerwat ptasi. Chroni kolonię czapli siwej nad jeziorem Książe. Kolonia lęgowa czapli we Wierzysku należy do nielicznych starych czaplińców w Polsce, które posiadają cenne dane o liczbie gniazdujących ptaków w okresie ostatnich 100 lat. Obejmuje również fragment boru mieszanego i kwaśnej buczyny w wieku ok. 200 lat. Obecność starodrzewów sprawia, że zespół ptaków rezerwatu charakteryzuje się znacznym udziałem dziuplaków z dzięciołem czarnym i gołębiem siniakiem włącznie.

• Orle nad Jeziorem Dużym
  • Lokalizacja: Gmina Liniewo
  • Wielkość: 1,7 ha
  • Główne walory przyrodnicze:
    Rezerwat leśny chroniący grupę 200-letnich dębów na siedlisku grądu nad brzegiem jeziora Dużego. Dęby w wieku około 250 lat, a niektóre i starsze są zdrowe i powinny zachować się wiele lat.

• Brzęczek
  • Lokalizacja: Gmina Liniewo
  • Wielkość: 17,3 ha
  • Główne walory przyrodnicze:
    Rezerwat leśny. Obejmuje ochroną zbiorowiska żyznej i kwaśnej buczyny pomorskiej z okazałym 150-letnim drzewostanem. Są tu stanowiska rzadkich i chronionych roślin naczyniowych. Las bukowy w rezerwacie, szczególnie płaty żyznej buczyny są jednymi z najlepiej zachowanych fragmentów tego zbiorowiska w skali województwa pomorskiego.

• Krwawe Doły
  • Lokalizacja: Gmina Stara Kiszewa
  • Wielkość: 13,0 ha.
  • Główne walory przyrodnicze:
    Rezerwat leśny, obejmujący fragment boru świeżego z około 130-letnim drzewostanem i licznymi drzewami o wymiarach pomnikowych. Jest to miejsce występowania szeregu rzadkich gatunków chronionych porostów. W rezerwacie stwierdzono występowanie ok. 21 gatunków roślin naczyniowych, 12 gatunków mszaków i aż 48 gatunków porostów. Wśród porostów aż 18 taksonów objętych jest ścisłą ochroną prawną, z czego 5 jest rodzaju chrobotka, 3 brodaczki, 3 płucnice, 2 płaskotki oraz po 1 mąkliku, mąkli, pustułce, różyczce i włostce. W runie często spotkać można śmiałka pogiętego, wrzos, borówkę czarną, młode siewki sosny.

• Wdzydzki Park Krajobrazowy  
  • Lokalizacja: Gmina Dziemiany, Gmina Karsin, Gmina Kościerzyna, Gmina Stara Kiszewa
  • Wielkość: 17 857 ha
  • Główne walory przyrodnicze:
    Wdzydzki Park Krajobrazowy (WPK) obejmuje północną część Borów Tucholskich z zespołem rynnowych jezior wdzydzkich, uformowany